14 lutego X-lecie Fundacji Pomysłodalnia

Mija właśnie 10 lat, odkąd pomysłodawcy i twórcy idei pracy na rzecz dobra wspólnego założyli Fundację Pomysłodalnia. W skrócie i wybiórczo o naszych dokonaniach:

Organizacja formalnie powstała w 2013 roku, a jej członkami są aktywiści o wieloletnim doświadczeniu. Fundacja zdobyła zaufanie społeczne poprzez działania na rzecz społeczności lokalnych, działania w zakresie krytyki artystycznej, tworzenie grup rzeczniczych, w tym przede wszystkim na rzecz kultury pozainstytucjonalnej. Po dwóch latach aktywności Fundacja otrzymała prestiżowe wyróżnienie – Bursztynowego Mieczyka im. Macieja Płażyńskiego – nagrodę Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego dla najlepszej organizacji województwa pomorskiego działającej w kulturze za rok 2015. Ponadto Fundacja otrzymuje nagrody na festiwalach i przeglądach teatralnych (za reżyserię, scenariusz, spektakl, nagrody aktorskie). Fundacja bierze udział z powodzeniem w konkursach na produkcję spektakli, dzięki czemu ma możliwość publicznej prezentacji swoich produkcji.

W sezonie 2015/2016 Teatr Muzyczny w Gdyni wykupił na rok prawa do spektaklu „This is not a love song, czyli miłość ci wszystko wypaczy” wyprodukowanego w ramach Przeglądu Piosenki Aktorskiej we Wrocławiu. W sezonie 2021/22 kolejnym spektaklem Fundacji włączonym do repertuaru Teatru Muzycznego był „Bronisław Piłsudski Was Here. Musical na wałki” (w Teatrze Muzycznym pt. „Zapomniany brat”). Fundacja pokazuje swoje spektakle na festiwalach (m.in. na Festiwalu Szekspirowskim, festiwalach jednego aktora – w kraju i zagranicą, Metropolia Jest Okey), w teatrach instytucjonalnych (m.in.: Teatr Wybrzeże, Teatr Muzyczny w Gdyni, Teatr Miniatura, Teatr Muzyczny w Łodzi, Teatr na Plaży, Teatr Ósmego Dnia, Teatr Rondo, Polskie Studio Teatralne w Wilnie).

Fundacja współpracuje ze wszystkimi szczeblami administracji publicznej (MKiDN, Narodowe Centrum Kultury, Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego, Urząd Marszałkowski, urzędy miast (m.in. Gdańsk, Sopot, Rumia, Gdynia, Wejherowo), instytucje kultury województwa pomorskiego (teatry, kluby, domy kultury, biblioteki), szkoły na wszystkich szczeblach (w tym m. in. Uniwersytet Gdański, Akademia Sztuk Pięknych), organizacje pozarządowe, artyści indywidualni, partnerzy prywatni.

Fundację tworzą aktywiści czynni kulturalnie i obywatelsko od wielu lat, w tym prowadząc od 2002 r. Gazetę Świętojańską. Działania Fundacji odbywają się głównie poza nią – w teatrach instytucjonalnych, domach kultury, szkołach. Fundacja jako producent spektakli teatralnych jeździ po kraju i za granicę, prezentując poszczególne tytuły.

Działania fundacji to przede wszystkim szeroko pojęta kultura, edukacja, a także działania społeczne. Od 2013 roku nieprzerwanie fundacja prowadzi monitoring, promocję i archiwizację kultury w województwie pomorskim, prowadząc wortal teatralny Pomorze Kultury, skupiając się na teatrze pomorskim. Od 2017 stworzyliśmy nowy moduł w ramach tego wortalu – Pomorze czyta, obejmując zagadnienia literackie i czytelnicze w województwie.

Od 2013 formalnie, wcześniej w innej strukturze, fundacja prowadziła do 2017 roku przez siedem sezonów projekt „Śpiewający aktorzy”, który integrował artystów pomorskich scen we wspólnym działaniu – charytatywnej pomocy na rzecz WOŚP (koncert.pomyslodalnia.pl). W 2021 fundacja zorganizowała koncert „Dziękujemy!” (28.08.2021 w Polskiej Filharmonii Bałtyckiej im. F. Chopina), który był formą uroczystego i spektakularnego podziękowania za niebywały wysiłek, zarówno fizyczny, jak i psychiczny, który włożyła i wkłada pomorska ochrona zdrowia w ratowanie życia i zdrowia mieszkańców podczas pandemii. To także ukłon wobec pomorskich artystów, których pandemia pozbawiła występów i zarobkowania. Łącząc te dwa środowiska, fundacja zorganizowała wyjątkowy koncert na bazie rozpoznawalnych artystów z Pomorza.

Fundacja wyprodukowała m.in spektakle: „This is not a love song, czyli miłość ci wszystko wypaczy”, „Być jak Charlie Chaplin”, „Prawdziwa historia śmiechu”, „Baczyński. Apokalipsa”, „Bigbit”, „Mała Oj-czy-zna”, „Perła”, „Nasza bajka”, „Bronisław Piłsudski Was Here. Musical na wałki”, „Kaszubski kosmos„, „Nie tylko Przemyk„. Warto także wspomnieć o projektach i spektaklach zaangażowanych, jak: „Ostatnia wieczerza”, „Wszystkie kobiety Williama”, „Perfumeria Lady Makbet”, „Osiem scen z życia kobiety”. Do 2016 w ramach działań fundacji prowadzony był chór kobiet Chórraa. Dwa tytuły były pokazywane w ramach nurtu OFF Przeglądu Piosenki Aktorskiej we Wrocławiu, dwa tytuły weszły na stałe do repertuaru Teatru Muzycznego w Gdyni, wiele ze spektakli było pokazywanych w kraju i za granicą, w tym na festiwalach i przeglądach.

Działania projektowe (wybrane):

Edukacja kulturalna i obywatelska – m.in. projekt „Baczyński na Pomorzu” czy „Mała Oj-czy-zna” w ramach ogólnopolskiego programu Kultura dostępna (baczynski.pomyslodalnia.pl, malaojczyzna.pomyslodalnia.pl), „Bliżej teatru” (bt.pomyslodalnia.pl), sesja naukowa „Urodziny poety” poświęcona życiu i twórczości Krzysztofa Kamila Baczyńskiego; spacery historyczne realizowane we współpracy z gdańskim oddziałem IPN: Marzec ’68 w Gdańsku, Maj ’88, Działalność wydawnicza – promocja lokalnych poetów i pisarzy poprzez wydawanie publikacji (np. Jerzy Stachura)

Prestiżowym działaniem fundacji jest doprowadzenie do Kongresu Kultury Pomorskiej z finałem w kwietniu 2017 roku (z udziałem szefów instytucji, organizacji pozarządowych, mediów, artystów i in. reprezentujących całe województwo). W ramach działań przygotowujących Fundacja przeprowadziła w latach 2015-2017 – 30 debat w różnych miejscach w województwie pomorskim. W ramach działań fundacja przygotowała interaktywną Mapę kultury pomorskiej. Dzięki staraniom fundacji doszło do podpisania deklaracji Kongresu Kultury Pomorskiej. Wśród wielu działań towarzyszących przygotowaniu Kongresu Fundacja zrealizowała m.in. następujące badania, ekspertyzy i opracowania: „Mapę kultury pomorskiej”, ankietę „Kultura na Pomorzu” (rozesłaną do 123 gmin i 20 powiatów woj. pomorskiego), badania: „Kultura Pomorza – różnorodność i aktywność”, „Aktywność i preferencje kulturalne ludzi kultury”, „Finansowanie kultury w województwie pomorskim”, „Decyzje kulturalne w województwie pomorskim”, „Raport roczny: Kultura pozainstytucjonalna i region” (2020; 2021). Obecnie fundacja co roku przygotowuje raport „Życie teatralne na Pomorzu” (2021; 2022).

Fundacja w 2022 r. podjęła ścisłą współpracę z Instytutem Teatralnym w Warszawie, realizując projekt „Teatr polski poza Polską”. W ramach międzynarodowych działań i kwerend fundacja zbiera materiały, archiwizuje i przetwarza dane i wprowadza na stronę teatrpozapolska.pl.

Fundacja od początku swego istnienia szuka możliwości realizacji idei, które są podstawą jej aktywności. Najważniejsza z nich to działanie na rzecz innych. Wieloletnie obserwacje doprowadziły do podjęcia inicjatyw, które służą wzmacnianiu działań prospołecznych, ze szczególnym uwzględnieniem obszarów kultury i edukacji.